Nie samymi pla偶ami Sardynii cz艂owiek 偶yje, dlatego pojechali艣my odwiedzi膰 g贸ry Supramonte i malownicz膮 Dolin臋 di Lanaitto (Valle di Lanaitho). Noc sp臋dzili艣my w miasteczku Oliena, kt贸re jest zlokalizowane blisko autostrady przecinaj膮cej Sardyni臋 na p贸艂 i stanowi dobr膮 baz臋 wypadow膮 na trekking po g贸rach Sardynii. W trakcie poszukiwa艅 celu wspinaczki dowiedzieli艣my si臋 o istnieniu Tiscali 鈥 tajemniczej nuragijskiej osady, mieszcz膮cej si臋 w jaskini na szczycie g贸ry. Od razu serce zabi艂o nam mocniej!

Aby dotrze膰 do Tiscali, nale偶y przemierzy膰 g贸ry i dzikie doliny. Dzi臋ki swojemu ukrytemu po艂o偶eniu, mnogo艣ci form krasowych (jaskinie, groty) i 偶yzno艣ci gleby, okolice dawa艂y schronienie cz艂owiekowi ju偶 od czas贸w prehistorycznych. Z kolei trudna dost臋pno艣膰 g贸rskich osad sprawia艂a, 偶e kto raz zdecydowa艂 si臋 osiedli膰 w tych terenach, nie zostawa艂 podbity przez naje藕d藕c贸w. Maj膮c to na uwadze, domy艣lali艣my si臋, 偶e szlak b臋dzie sporym wyzwaniem nawet dla wsp贸艂czesnych, pokojowo nastawionych podr贸偶nik贸w.

Trekking – g贸rski szlak na Tiscali

Nasza w臋dr贸wka do Tiscali zaczyna si臋 na Parcheggio Tiscali Gor – S’Abba Arva. Parking jest p艂atny, ale zlokalizowany przy samym szlaku, zaopatrzony w toalety z bie偶膮c膮 wod膮, bar z przek膮skami i jak偶e by inaczej, ci艣nieniowy ekspres do kawy. Dooko艂a nie ma miast ani sklep贸w, zasi臋gu telefon贸w, a wi臋c taka ostoja cywilizacji, nawet kosztem kilku euro bardzo nas ucieszy艂a. Warto si臋 naje艣膰, napi膰 i zaopatrzy膰 w wod臋, bo w ko艅cu ruszamy na niezdobyt膮 nuragijsk膮 wiosk臋.

(Cena parkingu to 4鈧 za p贸艂 dnia lub 8鈧 za ca艂y dzie艅). Tutaj za艣 przeczytasz o wynajmie samochodu na Sardynii.

Najpierw droga wiedzie wzd艂u偶 rzeki o intryguj膮cym zielonym kolorze, a nast臋pnie rusza pionowo ku g贸rze. Szlak, jak to na Sardynii, jest wymagaj膮cy, spotykamy wielkie g艂azy, skaliste klify i elementy wspinaczki. Trudy wynagradzaj膮 widoki! Spogl膮daj膮c na doliny zaczynamy coraz bardziej cieszy膰 oczy w trakcie postoj贸w na uzupe艂nienie p艂yn贸w. Po sforsowaniu pierwszego wzniesienia trafiamy na p艂askowy偶, poro艣ni臋ty g臋sto lasem. W ten spos贸b w cieniu idziemy ponad p贸艂 godziny, a偶 dotrzemy do kolejnych wzniesie艅.

Wa偶ne 偶eby kierowa膰 si臋 na Area Archeologica del Monte Tiscali, bo istnieje te偶 grota, na niekt贸rych mapach nazwana w艂a艣nie Tiscali, ale jest to inne miejsce. Wspinamy si臋 coraz wy偶ej, jest stromo i otaczaj膮 nas powoli same g贸rskie szczyty. Nagle, pod koniec bardzo stromej wspinaczki, trafiamy na niewielki przesmyk mi臋dzy ska艂ami, kt贸ry niczym portal przenosi nas w inne, magiczne czasy鈥

Sardynia trekking


Tiscali – nuragijska wioska na szczycie g贸ry

Tysi膮ce lat temu w szczycie g贸ry Tiscali woda wyp艂uka艂a w skale pot臋偶n膮 jaskini臋. W wyniku gwa艂townych trz臋sie艅 ziemi cz臋艣膰 sklepienia jaskini zawali艂a si臋, pozostawiaj膮c co艣 na kszta艂t wielkiej jurty albo kopu艂y z oknem. To prawdziwa architektoniczna pere艂ka stworzona przez sam膮 Matk臋 Natur臋. To miejsce 艂膮czy w sobie pomnik przyrody z unikatowym stanowiskiem archeologicznym, poniewa偶 powsta艂a formacja skalna stanowi艂a naturalne schronienie dla staro偶ytnych mieszka艅c贸w Sardynii. Osada Tiscali by艂a niezale偶nym miasteczkiem, sk艂ada艂a si臋 z dziesi膮tek pomieszcze艅 i zagr贸d dla zwierz膮t. Niekt贸re budynki powstawa艂y bezpo艣rednio przy 艣cianie jaskini, a inne budowano od podstaw w jej centrum. Konstrukcje maj膮 plan prostok膮tny, czworok膮tny, ko艂owy i eliptyczny. Badania archeologiczne w Tiscali pozwoli艂y na odzyskanie artefakt贸w z okresu nurag贸w, kt贸re mo偶na datowa膰 na ca艂膮 epok臋 br膮zu i 偶elaza. 艁a艂!

Mieszka艅cy wioski Tiscali byli samowystarczalni. Nawet wod臋 pozyskiwali nie ze studni (bo to przecie偶 wierzcho艂ek g贸ry), a zbierali kropla po kropli ze stalaktyt贸w wisz膮cych nad ich g艂owami.

Warto dotrze膰 w to miejsce i poczu膰 si臋 jak Nuragijczyk patrz膮cy w niebo, przez wielkie okno na 艣wiat. Dla kochaj膮cych ciekawostki historyczne oraz g贸rskie trekkingi, b臋dzie to po艂膮czenie doskona艂e. Od razu jednak m贸wimy, 偶e szlak jest m臋cz膮cy, daje w ko艣膰. Widokowo jest do艣膰 monotonny, wynosi 12 km tam i z powrotem, wi臋c bez jako takiej kondycji czy archeologicznej zajawki, morale podczas trekkingu mo偶e by膰 niskie. Kiedy jednak dojdziesz na szczyt, do dawnej nuragijskiej wioski, towarzysz膮 temu mistyczne uczucia. W ko艅cu kto艣 mieszka艂 tam ju偶 w XV wieku p.n.e.!

Cena bilet贸w do Tiscali

Nurag贸w ju偶 tam nie ma, ale pojawi艂 si臋 pan bileter, kt贸ry dba o bezpiecze艅stwo tego miejsca. Za wej艣cie do dawnej osady pobiera on 5 za bilet normalny lub 2 za bilet ulgowy. B膮d藕cie wi臋c wyposa偶eni w got贸wk臋, bo inaczej trafi Was nie szlak, a szlag, 偶e tyle przeszli艣cie „na marne”. I tu ma艂e post sciptum, bo po Stories z tego miejsca mieli艣my pytania czy ten pan codziennie przechodzi mozolny szlak na Tiscali. Ot贸偶 niekoniecznie, bo jest tam ma艂a chatka, w kt贸rej rezyduje przez d艂u偶szy czas. I tak szacun, za cz臋ste pokonywanie tej trasy!

Nuragi na Sardynii

艢lady tajemniczej cywilizacji nuragijskiej mo偶na obserwowa膰 nie tylko na stanowisku archeologicznym w Tiscali. W zasadzie ca艂a Sardynia skrywa pozosta艂o艣ci po Nuragijczykach. Najbardziej charakterystycznym materialnym wspomnieniem po tym prastarym ludzie s膮 nuragi. To sto偶kowe kamienne wie偶e, kt贸re w czasach 艣wietno艣ci si臋ga艂y nawet 20 m wysoko艣ci. Dzi艣 wiele z nich ledwo odstaje od pod艂o偶a, niekt贸re nikn膮 w zaro艣lach, ale w krajobrazie Sardynii, da si臋 jeszcze je zobaczy膰. Osta艂o si臋 ich ponad 7000, spodziewali艣my si臋 wi臋c, 偶e b臋dziemy widywa膰 je bardzo cz臋sto. A偶 tak jednak nie by艂o, musieli艣my wyt臋偶y膰 wzrok lub wybra膰 si臋 do muze贸w archeologicznych (np. Nuraghe Su Nuraxi, Nuraghe Serbissi). Pewne jest jedno, warto widzie膰 nawet to, co dla oka niedost臋pne i mie膰 艣wiadomo艣膰, jakie tajemnice i historie skrywa dane miejsce. Inaczej nigdy nie wiesz, co za ciekawostki czy pere艂ki mo偶esz przegapi膰!

Wybierasz si臋 w podr贸偶 na Sardyni臋? Mamy dla Ciebie jeszcze wi臋cej wpis贸w. Przeczytaj na blogu:

Podr贸偶e w Naturze W艂ochy

A Ty co o tym my艣lisz?

Tw贸j adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola s膮 oznaczone *